فراز و نشیب های موسیقی ایران قسمت اول

فراز و نشیب های موسیقی ایران قسمت اول

– در چندین سال گذشته در موسیقی ایران از راک فارسی یا راک ایرانی بسیار گفته و شنیده شده‌است ; برنامه‌های تصویری و فیلم‌های مستند درست شده و مصاحبه‌های پرشماری با راکرهای ایرانی صورت گرفته شده‌است . حالا قرار است در صخره نوردان مروری بر خاطرات و تاریخچه این موسیقی داشته باشیم , وضعیت کلام و استفاده از اشعار کلاسیک را بررسی کنیم و نکات مثبت و منفی که در 20 سال قبلی سر راه بوده را به شکل اجمالی مرور کنیم . در صخره نوردان سراغ برخی موزیسین‌های ایران رفتیم که از گذشته تا امروز فعالیتشان را به شکل مستمر ادامه دادند و از نظرات روزنامه‌نگاران و منتقدان موسیقی که این جریان را دنبال کردند استفاده کردیم . شهریار مسرور از پیشکسوتان این جریان که با آلبوم بهشت از آن تو و گاهی وقتا شناخته شد , همایون مجدزاده که لیدر مجموعه کهت میان است , فرشاد رمضانی که پیشکسوت نوازندگی گیتار بیس است و گروه دگردیس را اداره می کند , شهرام شعرباف که نامش همسان مجموعه اوهام است , بابک ریاحی‌پور که هنوز در اصل در بند یک بند نمی‌ماند و این روزها در مجموعه رادیو فعال است , اردوان انزابی‌پور که خواننده و سرپرست گروه تندر است , صنم پاشا از خواننده‌ها زنی که گروه راک بانوانش را به شکل رسمی روی استیج برد ,

نیما رمضان که بعداز کامنت فعالیتش در موسیقی آلترناتیو چند برابر شد , مسعود فیاض‌زاده که موسیقی نوگرای مشهد مقدس با نامش پیوند خورده , امیر بهاری که از روز ازل این جریان را دنبال کرده و هنوز هم برای آلترناتیوها می‌نویسد , حمیدرضا منبتی که در نشریه نسیم هراز بخش ممنوعه‌ را پوشش می‌داد و درحال حاضر سردبیر آهنگ ما است و شهیار کبیری که به شکل منسجم روی ثبت تصاویر این گروه‌ها کار کرده و برنامه مستند راک آن , حاصل همین کارایی است . بی‌شک جای بسیاری از فعالان این حوزه در صخره نوردان خالی است و طبیعتا قابلیت حضور همگی آنها هم آماده نبوده و در برنامه‌های بعدی از نظرات تاثیرگذاران و پیشکسوت‌های دیگر هم به کار گیری خواهیم کرد . جوان‌ترها را فاکتور گرفتیم و برخی از مهره‌های اصلی به دلیل فعالیت جدی در سبک‌های دیگر مانند جَز یا این که تلفیقی را وارد این برنامه نکردیم تا ژانرهای دیگر را هم با حضور آن ها موشکافی کنیم . آنچه در ادامه می خوانید مروری اجمالی بر فعالیت هنرمندان راک ایران از وسط دهه هفتاد تا امروز است . «صخره ‌نوردان» به زودی از سایت آهنگ ما پخش خواهد شد .

موسیقی ایران

آغازِ یک اتفاق ; دهه 70 و قبل‌تر موسیقی ایران

حالا دیگر تقریبا هر هر که با موسیقی راک ایران سرگرم بوده جمله‌ای شبیه این را شنیده است : «راک ایران پیش از انقلاب آغاز شد» . مهاجمین , رِبِلز , گناهکاران , بیگ بویز , اعجوبه‌ها , اسکورپیو , سعید , ابی لیتلز , شیدی , فرهاد , بلک کتس , کوروش یغمایی , فریدون فروغی و بسیاری دیگر در تکوین راک ایران نقش داشتند و امروز نیز به جز یغمایی , فرهاد و فریدون قطعات یه خرده از آنها موجود است که به عبارتی حدود 70 قطعه منبع بسیاری از پژوهش ها شده . ولی این جریان بعداز انقلاب تا اواخر ده سال هفتاد مسکوت می‌ماند . بسیاری از آرتیسیت‌های این ژانر مانند سیاوش قمیشی , شهبال و شهرام شبپره , آندرانیک مددیان , مارتیک و سایرافراد از جمهوری اسلامی ایران می روند و سبک کارشان را نیز عوض مینمایند . آنها که در جمهوری اسلامی ایران میمانند نیز یا این که موسیقی را کنار می‌گذارند یا تلاش مینمایند و تولیداتی انجام می دهند که امروز وجود دارد . البته آنچه از راک فارسی شنیده شد مربوط به فعالیت‌های پیر پسرهای راک از میانه دهه هفتاد به بعد است . اگر چه می دانیم بسیاری از این آیکُن‌ها پیش از آن‌ هم عمل و تولیداتی داشتند البته به دلایل مختلف پروژه‌هایشان در هاردهای اینترال و نوار کاست‌ها باقی ماند . اما از اواسط دهه هفتاد به آنگاه فعالیت جدی‌تر شد و آثار این هنرمندان با روش‌های مختلف منتشر شد . آن زمان «کاوه یغمایی» به دلیل پیشینه‌ی خانوادگی و حضور پدر و عموهایش در موسیقی فعالیت‌اش را آغاز کرده بود . همراه با بابک امینی و بابک ریاحی پور در جشنواره موسیقی فجر شرکت کردند . پیشتر یعنی در سال 1371 نیز او با رامین بهنا , آرش رادان , شاهکار بینش پژوه و علا مظفری گروهی داشتند و تمرین می‌کرند البته اگر هم تولید ها اورجینالی داشتند منتشر نشد . در اواخر دهه هفتاد هم همراه با کوروش یغمایی , کامیل یغمایی , بابک ریاحی‌پور و چند نوازنده دیگر در کیش کنسرت برگزار کردند . در این زمان «آرش میتویی» هم فعال بود و آلبومی با کلام فارسی ایجاد کرده بود . از سال ۷۳ روی اشعار حافظ کار کرد و بعد از ضبط آلبوم اولش با «شهرام شَعرباف» آشنا شد و چند کنسرت نیز برگزار کردند . البته در اواخر دهه شصت نیز آرش میتویی , بابک خیاوچی ,

نعیم سبحانی و کامیار کاشانی گروهی داشتند و آثار مطرح راک جهان را کاور می‌کردند . این اتفاق مرسومی بود و اکثری از فعالان راک ابتدا با کاورنوازی کارشان را آغاز کردند . گروهی به اسم «تاتارتو» نیز در آخرها ده سال 60 صورت گرفته بود که سرآغاز کار زیاد از گروه‌های بعدی بود . از طرفی فعالیت‌های شهرام شعرباف , شاهرخ ایزدخواه , بابک ریاحی‌پور , زرتشت سلطانی و مانی صفی‌خانی در ده سال 70 صورت گرفت . این فعالیت‌ها به طریق تکوین تیم «اوهام» ختم شد . اوهام به نوعی اولی مجموعه راک اهل ایران است که کارش را به صورت آزاد و بی‌واسطه به گوش مخاطب رساند . در رابطه با مجوز نگرفتن اوهام اعضای گروه چندین بار صحبت کردند و خاطره‌ی رد شدن یکسری باره‌ی گالری در ارشاد را شرح دادند . بعداز اینکه از انتشار رسمی کارشان ناامید می‌شوند سایتی رویه می‌اندازند و آلبومشان را به شکل رایگان روی سایت قرار می‌دهند و این شروعی جدی برای ارتباط با مخاطب بود . اوهام تبدیل به گروهی شده که به موزیسین‌های دیگر نشان داد می‌توانند بی‌پرواتر آثارشان را ساخت نمایند و راحت‌تر به گوش مخاطب برسانند . از طرفی نوازندگانی مثل «فرشاد رمضانی» و «فرشید اعرابی» در ارکسترهای پاپ سرگرم عمل بودند ولی دغدغه اصلی و علاقه قلبی‌شان آهنگ راک بود . یکی گروه‌هایی که امروز کمتر نام و نشانی از آن باقی مانده «پژواک» بود که در نصفه اولیه ده سال هفتاد صورت گرفت ; آرش رادان , نوید ذوالفقار , امیر توسلی , فرزاد فخرالدینی و ولادت زنده اسم , حمید توسلی و کسرا سبکتیکین اعضای آن بودند و بعدتر شاهکار دیدگاه پژوه هم در دوره‌ای خواننده تیم شد . آن‌ها برنده شدند یک آلبوم به اسم «بر بستر لغزان زمان» را منتشر نمایند . آن‌ها نیز در دهه هفتاد درسمت عشق و علاقه مهم خودشان تکان کردند و در ده سال هشتاد فعالیتشان را جدی‌تر کردند . اما نباید فراموش کرد خارج از کشور‌ایران نیز گروه‌های فعالی مثل «خاک» وجود داشتند که توانسته بودند گالری اولشان با حرف پارسی منتشر نمایند . در نهایت شاید مهمترین اتفاقی که در ده سال هفتاد برای راک فارسی افتاد کنسرت «کوروش یغمایی» و «فریدون فروغی» در کیش بود . فروغی با جوانی به نام «بهروز صفاریان» آشنا شد و سرپرستی گروهش را به او سپرد که‌این همکاری در اجراهای جزیره به نتیجه رسید و از طرفی مجوز انتشار رسمی آلبوم‌های کوروش یغمایی از جمله کابوس , تفنگ دسته نقره و همچنین ماه و پلنگ صادر شد .

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

پست بعدی

ارکستر سمفونیک ایران اولین بار در چه سالی برگزار شد؟

پ تیر 12 , 1399
نخستین ارکستر سمفونیک ایران در چه سالی برگزار شد؟ موسیقی سریال امام‌علی ( ع ) که از نخستین ارکستر سمفونیک ایران گرفته شده بود , یکی‌از ماندگارترین اثر ها موسیقایی معاصر به حساب می‌آید ; البته کمتر کسی می داند که استاد فرهاد فخرالدینی , این موسیقی جاندار و دلنشین […]
ارکستر سمفونیک